Reklamy i ogłoszenia drobne „Dziennika Poznańskiego” lat 1919,1923, 1928, 1933 i 1938 w układzie zbiorczym – analiza ilościowa
Słowa kluczowe:
Druga Rzeczypospolita, Wielkopolska, Poznań, reklama prasowa, ogłoszenie prasowe, anons, inserat, „Dziennik Poznański”Abstrakt
W artykule zaprezentowano wyłącznie analizę ilościową reklamy i drobnych ogłoszeń prasowych „Dziennika Poznańskiego” z okresu Drugiej Rzeczypospolitej. Na jej potrzeby i w związku z wymogiem reprezentatywności wytypowano do badań pięć roczników (z lata 1919, 1923, 1928, 1933 i 1938) oraz ok. 25 % znajdujących się w nich numerów tego dziennika. Analizie ilościowej (liczby z jednej strony reklam, a z drugiej ogłoszeń drobnych) poddano kilka najogólniejszych wielkości, takich jak: proporcje tych niedziennikarskich informacji (liczba powierzchni gazety) do treści ściśle dziennikarskich, liczby i proporcje reklam oraz ogłoszeń drobnych dotyczących trzech zasadniczych elementów, których one dotyczyły. Były nimi społeczeństwo, gospodarka oraz kultura i nauka. Poza tym przeanalizowano również w układzie miejsca (Poznań, inne miasta lub miasteczka Polski oraz Wielkopolski i ośrodki wiejskie), którego dotyczyło reklama bądź ogłoszenie lub jego nadawca (oferent), a także prywatnego bądź publicznego (osoby fizyczne lub prawne) charakteru oferentów. Przedstawienie tych tylko kilku ilościowo-procentowych wielkości, dotyczących treści reklamowo-ogłoszeniowych z jednego wyłącznie czasopisma, należy traktować za pierwszy i wstępny etap ich dalszych analiz ilościowych, które jednak mogą się okazać bardzo przydatne lub wręcz niezbędne dla opisu, analizy i interpretacji kwestii już bardziej szczegółowych.
Bibliografia
Bibliografia
Źródła
„Dziennik Poznański” 1919, 1923, 1928, 1933, 1938
Opracowania
Bajka Z., Krótka historia reklamy na świecie i w Polsce, „Zeszyty Prasoznawcze” 1993,
nr 3–4, s. 16–47.
Bergmann O., Analiza ilościowa podaży i popytu rynku pracy w Drugiej Rzeczypospolitej na podstawie reklam i ogłoszeń prasowych „Dziennika Poznańskiego” z lat 1918–1939, „Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Handlu i Usług w Poznaniu” 2018, nr 37, s. 71–94.
Bergmann O., Podstawowe problemy reklamy prasowej i jej rynku w Drugiej Rzeczypospolitej, „Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Handlu i Usług w Poznaniu” 2016, nr 32, s. 101–121.
Bergmann O., Ogłoszenia i reklamy prasowe w badaniach historii społeczeństwa, gospodarki i kultury XIX–XX wieku (stan badań i problemy badawcze), „Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Handlu i Usług w Poznaniu” 2017, nr 34, s. 25–41.
Bergmann O., Reklama prasowa i jej rynek w Drugiej Rzeczypospolite (stan badań i pod-stawowe zagadnienia badawcze), „Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Handlu i Usług w Poznaniu” 2018, nr 37, s. 71–94.
Bibliografia dla tych, którzy interesują się reklamą (wybrane pozycje w języku polskim z lat 1907–1993), oprac. Z. Bajka, „Zeszyty Prasoznawcze” 1993, nr 3–4, s. 160–161. Długajczyk E., Oblicze polityczne i własnościowe prasy polskiej w województwie śląskim, Katowice 1990.
Fikus F., „Kurier Poznański” i inne wydawnictwa prasowe Drukarni Polskiej S.A. w Poznaniu w latach 1919–1939, „Kwartalnik Historii Prasy Polskiej”, R. XVII: 1978, nr 4, s. 49–53.
Fuks M., Prasa żydowska w Warszawie 1823–1939, Warszawa 1979.
Giełżyński W., Prasa warszawska 1661–1914, Warszawa 1962.
Jakubowska U., Oblicze ideowo-polityczne „Gazety Warszawskiej” i „Warszawskiego
Dziennika Narodowego” w latach 1918–1939, Warszawa 1984.
Janiak-Jasińska J., Aby wpadła w oko. O reklamie handlowej w Królestwie Polskim na początku XX wieku na podstawie ogłoszeń prasowych, Warszawa 1998. Jaroszewicz A., Zarys rozwoju reklamy, Warszawa 1965.
Kafel M., Prasoznawstwo. Wstęp do problematyki, Warszawa 1969.
Kowalski T., Media i pieniądze. Ekonomiczne aspekty działalności środków komunikowania masowego, Warszawa 1998.
Koźniewski K., Historia co tydzień. Szkice o tygodnikach społeczno-kulturalnych, Warszawa 1976.
Krasicki I., Prasa jako towar i przedsiębiorstwo, Kraków 1973.
Krzywobłocka B., Prasa jako źródło historyczne, „Kwartalnik Prasoznawczy” 1957, nr 3.
Kurta H., Rola i znaczenie reklamy w środkach informacji masowej, Warszawa 1965.
Łojek J., Myśliwski J., Władyka W., Dzieje prasy polskiej, Warszawa 1988.
Metody i techniki badawcze w prasoznawstwie, pod red. M. Kafla, Warszawa 1969–1971. Mikułowski Pomorski J., Badania masowego komunikowania, Warszawa 1980. Miśkiewicz B., Wstęp do badań historycznych, Warszawa 1985.
Nałęcz D., Zawód dziennikarza w Polsce 1918–1939, Warszawa 1982.
Notkowski A., Państwowa polityka prasowa Drugiej Rzeczypospolitej (1918–1939), „Kwartalnik Historii Prasy Polskiej”, R. XVIII: 1978, nr 1, s. 65–88.
Notkowski A., Polska prasa prowincjonalna Drugiej Rzeczypospolitej, Warszawa – Łódź 1982.
Notkowski A., Prasa w systemie propagandy rządowej w Polsce 1926–1939. Studium
techniki władzy, Warszawa – Łódź 1987. Oleński J., Ekonomika informacji, Warszawa 2001.
Osica J., „Słowo” — organ konserwatystów wileńskich w latach 1922–1928, „Kwartalnik
Historii Prasy Polskiej”, R. XVIII: 1979, nr 2, s. 81–104. Paczkowski A., Czwarta władza. Prasa dawniej i dziś, Warszawa 1975.
Paczkowski A., Prasa polska w latach 1918–1939, Warszawa 1980.
Pepliński W., Oblicze społeczno-polityczne „Słowa Pomorskiego” w latach 1920–1939, Gdańsk 1978.
Pepliński W., Prasa pomorska w Drugiej Rzeczypospolitej 1920–1939. System funkcjonowania i oblicze społeczno-polityczne prasy polskiej, Gdańsk 1987.
Pietrzak M., Reglamentacja wolności prasy w Polsce (1918–1939), Warszawa 1963.
Pilch A., Prasa studencka w Polsce 1918–1939. Zarys historyczny. Bibliografia, Kraków 1990.
Pisarek W., Analiza zawartości prasy, Kraków 1983.
Pisarek W., Prasa — chleb nasz powszedni, Wrocław 1978.
Plis J., Kościół katolicki w Polsce a prasa, radio i film 1918–1939, Lublin 2001.
Reklama w prasie, zawartość, język, odbiór, pod red. P. Dubiela, J. Zagórskiego, Kraków 1965.
Rudziński E., Informacyjne agencje prasowe w Polsce 1926–1939, Warszawa 1970.
Socha I., Czasopisma młodzieży szkolnej w Polsce 1918–1930, Katowice 1986.
Socha I., Czasopisma dla młodzieży — literatura piękna — wychowanie literackie (1918– 1939), Katowice 1990.
Szymański W.P., Z dziejów czasopism literackich w 20-leciu międzywojennym, Kraków 1970.
Tetelowska I., Szkice prasoznawcze, wybór pod red. P. Dubiela i W. Pisarka, Kraków 1972.
Topolski J., Metodologia historii, Warszawa 1973.
Tuszyński B., Sprintem przez prasę sportową, Warszawa 1975.
Wiśniewski J., Statystyka drobnych ogłoszeń w jednym z dzienników polskich, „Prasa” 1933/34, z. 11–12–1, s. 4–7.
Władyka W., „Krew na pierwszej stronie”. Dzienniki sensacyjne Drugiej Rzeczypospolitej, Warszawa 1982.
Wrona G., Polskie czasopiśmiennictwo naukowe w latach 1918–1939, Kraków 2005.
Wydawcy w latach kryzysu. Memoriał Polskiego Związku Wydawców Dzienników i Czasopism do Ministra Spraw Wojskowych z 22 grudnia 1932 roku, oprac. D. Nałęcz, „Kwartalnik Historii Prasy Polskiej”, R. XVIII: 1979, nr 1, s. 65–78.
Żarnowski J., Polska 1918–1939: praca, technika, społeczeństwo, Warszawa 1992. Zawidzki Z., Reklama prasowa, Warszawa 1974.
Żygulski K., Drogi rozwoju kultury masowej, Warszawa 1966.
Pobrania
Opublikowane
Jak cytować
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2025 Rocznik Historii Prasy Polskiej
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.
